5747 sayılı Kanun İle İlgili Karar

Kamu oyunu uzun zamandır meşgul eden ve yaklaşık 1200 civarında belediyemizi ilgilendiren 06.03.2008 tarih ve 5747 sayılı Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde İlçe Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile ilgili CHP tarafından açılan iptal davası nihayetlendi.
Kanunun TBMM’de kabul edilmesinden önceki süreçten bu güne kadar, üzerinde en fazla konuşulan bir Kanun olduğu gözlendi.
Bu süreçte çok haklı olarak, kapanması öngörülen belediyelerimizin başkanları, seçilmiş ve atanmış personeli ve o yörelerde yaşayan halk yoğun bir şekilde, söz konusu karardan geri dönülmesi, Kanun çıktıktan sonra da, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmesi için yoğun çalışmalar ve beklentiler içerisinde oldu.
Özellikle bu süreçte üzerinde durduğumuz bir husus vardı: Söz konusu 5747 sayılı Kanunun Anayasaya aykırı bir yönünün bulunmadığı, ancak belediyelerin bu şekilde kapatılmasının da haksızlıklara yol açabileceği. Hatta, bu konuda Sayın Halil MEMİŞ tarafından hazırlanan “Belediyelerin Kapatılması Raporu” nda bu hususlara detaylı bir şekilde değinilmişti.
Sonuçta, Anayasa Mahkemesi bir karar vermiştir ve bu karar kesin uygulanması zorunlu bir karardır. Bunun üzerinde, tartışmanın da bir gereği yoktur.
Bizim için önem arzeden durum, söz konusu kararın doğruduğu sonuçtur.
Anayasa Mahkemesinin (Esas Sayısı: 2008/34; Karar Sayısı: 2008/153; Karar Günü: 31.10.2008) Karar Tutanağının Hüküm Bölümü şu şekildedir:
“6.3.2008 günlü 5747 sayılı Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde İlçe Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un:
A- 1. maddesinin (1) numaral fıkrasının 11., 17., 18., 19., 20., 21., 22., 23., 24., 25. ve 26. bentlerinin Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN, Şevket APALAK ile Zehra Ayla PERKTAŞ’ın karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,
B- 2. maddesinin (1), (2), (3) ve (4) numaralı fıkralarının Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN, Şevket APALAK ile Zehra Ayla PERKTAŞ’ın karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,
C- Geçici 1. maddesinin (1) numaralı fıkrasının;
Yasa’ya ekli 44 sayılı listede gösterilen belediyelerden,
1- Türkiye İstatistik Kurumu tarafından gerçekleştirilen adrese dayalı nüfus sayımı sonuçlarına yasal süresi içinde iptal davası açanlar,
2- Yasa’nın yürürlüğe girdiği 22.3.2008 tarihinden önce 5393 sayılı Yasa’nın 8. maddesi uyarınca yapılan katılma işlemi ile nüfusu 2000’in üzerine çıkanlar,
3- “Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın önerisi ve Bakanlar Kurulu kararı ile ilan edilmiş turizm bölge, alan ve merkezleri ve kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri” kapsamında kalanlar ile “Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nca saptanan 2008 yılı turizm öncelikli yöreler” listesinde yer alanlar,
yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE, 44 sayılı listede kalan bölümün Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN, Şevket APALAK ile Zehra Ayla PERKTAŞ’ın “fıkranın tümünün iptali gerektiği” yolundaki karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,
31.10.2008 günüde karar verildi.
Başkan Haşim KILIÇ
Başkanvekili Osman Alifeyyaz AKSÜT
Üye Sacit ADALI”
Bu Tutanakta üzerinde durulacak hüküm C maddesindeki hükümdür.
Bu hükme göre;
C- Geçici 1. maddesinin (1) numaralı fıkrasının;
Yasa’ya ekli 44 sayılı listede gösterilen belediyelerden,
1- Türkiye İstatistik Kurumu tarafından gerçekleştirilen adrese dayalı nüfus sayımı sonuçlarına yasal süresi içinde iptal davası açanlar,
2- Yasa’nın yürürlüğe girdiği 22.3.2008 tarihinden önce 5393 sayılı Yasa’nın 8. maddesi uyarınca yapılan katılma işlemi ile nüfusu 2000’in üzerine çıkanlar,
3- “Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın önerisi ve Bakanlar Kurulu kararı ile ilan edilmiş turizm bölge, alan ve merkezleri ve kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri” kapsamında kalanlar ile “Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nca saptanan 2008 yılı turizm öncelikli yöreler” listesinde yer alanlar,
yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE,
karar verilmiştir.
Buna göre; burada belirtilen 3 değişik hükmün, gerekçelerinin ve açılımının kararın gerekçesinde yapılacağını düşünmekteyiz. Ancak, burada yer aldığı kadarıyla anlaşılan şudur:

1- Türkiye İstatistik Kurumu tarafından gerçekleştirilen adrese dayalı nüfus sayımı sonuçlarına yasal süresi içinde iptal davası açanlar:
Bilindiği üzere, idari işlemlere karşı, söz konusu işlemden hakkının haleldar olduğunu düşünenler, işlemin tesis edildiği tarih, tebliğ tarihi vs den itibaren 60 gün içerisinde idari dava açılabilir. TUİK’in adrese dayalı nüfus sayımı sonuçlarının ilanından itibaren belirtilen süre içerisinde Yasa’ya ekli 44 sayılı listede gösterilen belediyelerden dava açanlar açısından 5747 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesinin (1) numaralı fıkrasının iptaline karar verilmiştir.
Burada tereddüte yol açan ve herkesin sorguladığı husus, dava açmış olmanın yeterli olup olmayacağı, davanın sonucunun önemli olup olmadığı hususudur. Öyle sanıyoruz ki, bu konuda Kararın gerekçesine detaylı açıklamalar yer alacaktır. Ancak kanaatimizce, sırf dava açmanın yeterli olmaması, açılan davayı kazanan belediyelerin bu durumda kabul edilmesi gerekir. Aksi durum, mesela nüfusu 300 olup gerçekte kazanma imkanı olmadığı halde veya sırf zaman kazanılabilir mi diye dava açmış olan belediyeler, davayı kaybetse dahi kapanmamış olacaktır ki, bu durum nüfüsü 1999 olup dava açmayan belediyelere karşı bir haksızlık doğuracaktır.
Bu durumda olan belediyelerle ilgili olarak gerekçeli kararın beklenmesi gerektiğini düşünüyoruz.
2- Yasa’nın yürürlüğe girdiği 22.3.2008 tarihinden önce 5393 sayılı Yasa’nın 8. maddesi uyarınca yapılan katılma işlemi ile nüfusu 2000’in üzerine çıkanlar:
5393 sayılı Kanunun 8. maddesine göre birleşme esasları belirlenmiştir. Yasa’ya ekli 44 sayılı listede gösterilen belediyelerden, 22.3.2008 tarihinden önce, bu hükme göre birleşme suretiyle nüfusu 2000’in üzerine çıkan Belediyeler de kapanmayacaktır.
3- “Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın önerisi ve Bakanlar Kurulu kararı ile ilan edilmiş turizm bölge, alan ve merkezleri ve kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri” kapsamında kalanlar ile “Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nca saptanan 2008 yılı turizm öncelikli yöreler” listesinde yer alanlar:
Yasa’ya ekli 44 sayılı listede gösterilen belediyelerden, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın önerisi ve Bakanlar Kurulu kararı ile ilan edilmiş turizm bölge, alan ve merkezleri ve kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri kapsamında kalan belediyeler ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nca saptanan 2008 yılı turizm öncelikli yöreler listesinde yer alan Belediyeler de kapatılmamış olacaklardır.
Bu Belediyeler açısından nüfus şartı aranmamaktadır. Nüfusları, 2000’nin altında ve dava açmamış olsalar dahi, bu belirttiğimiz kategoride yer alan belediyeler kapanmayacaklardır.
Bunun yanında; 283 İlk kademe belediyesinin tüzel kişilikleri ortadan kaldırılmıştır.
Bunun haricinde, yukarıda belirttiğimiz belediyelerin kesin sayısının ne olduğunu bilememkteyiz.
Zira; dava açan belediye sayısı, birleşme suretiyle nüfusu 2000’in üzerinde olan belediye sayısı ve turizm yöresi kabul edilen bölgelerde kalan belediye sayısının ne olduğuna ilişkin veriler elimizde mevcut değildir.

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın önerisi ve Bakanlar Kurulu kararı ile ilan edilmiş turizm bölge, alan ve merkezleri ve kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri aşağıya çıkarılmıştır. Bu bölgelerin içinde olan ve Yasa’ya ekli 44 sayılı listede gösterilen belediyelerin tüzel kişiliği devam edecektir.
Antalya Kaleiçi Turizm Merkezi
Antalya Konyaaltı Turizm Merkezi
İstanbul Çırağan Sarayı T.M.
İstanbul Sultanahmet Meydanı T.M.
İzmir Alaçatı T.M.
İstanbul Park Otel T.M.
İstanbul Taşkışla T.M.
Muğla Ölüdeniz Belceğiz Kıdırak T.M.
Ankara Kızılcahamam Turizm Bölgesi
Antalya Serik Çolaklı Turizm Merkezi
İstanbul Baltalimanı T.M.
İstanbul Beykoz Hünkar Kasrı T.M.
İstanbul Boğaziçi Okullar Bölgesi T.M.
İstanbul İstinye Koyu T.M.
İstanbul İstinye T.M.
İzmir Çeşme Altınkum T.M.
İzmir Selçuk Pamucak T.M.
Muğla Bodrum Karaada T. M.
Muğla Bodrum Marina T.M.
Muğla Milas Akbük T.M.
Antalya Serik Manavgat Kıyı Kesimi Turizm Merkezi
İzmir Çeşme Paşa Limanı K.T.K.G.B.
Aydın Kuşadası I No’lu T.M
İstanbul Taşkışla II No’lu T.M.
İstanbul Yeşilyurt T.M.
İzmir Selçuk Pamucak II Nolu T.M.
Muğla Bodrum Yalıkavak Limanı T.M.
Muğla Milas Çam Limanı T.M.
Muğla Milas Kazıklı Koyu T.M.
İstanbul Barbaros Evleri T.M.
Kayseri Erciyes Kış Sporları T.M.
Mersin Kargıcık T.M.
Mersin Melleç T.M.
Mersin Ortaburun T.M.
Mersin Ovacık T.M.
Samsun Havza 25 Mayıs Termal Tesisleri T.M.
Antalya Alanya Batısı Turizm Merkezi
Antalya Gazipaşa Turizm Merkezi
İstanbul Akaretler T.M. Tevsii
İstanbul Ataköy T.M. Tevsii
İstanbul Galata Kulesi ve Çevresi T.M.
İstanbul Sarıyer İstinye T.M.
Muğla Marmaris ve Çevresi Turizm Alanı
Muğla Milas Akbük Kazıklı Koyu Kıyı Bandı T.M.
Yozgat Sarıkaya Termal T.M.
Aksaray Hasandağı Kış Sporları T.M.
Antalya (Güney)Turizm Alanı Sınır Tadilatı
Antalya Kaş Kalkan Kıyı Bandı Turizm Alanı
Giresun Bulancak Bektaş Yaylası T.M.
Trabzon Akçaabat Karadağ T.M.
Trabzon Tonya Armutlu, Gümüşhane Kürtün Erikbeli T.M.
Antalya Arapsuyu Turizm Merkezi
Artvin Kaçkar T.M.
Artvin Kafkasör T.M.
Giresun Kümbet Yaylası T.M.
Gümüşhane Zigana T.M.
Ordu Çambaşı Yaylası T.M.
Trabzon Maçka Şolma T.M.
Adana Yumurtalık T.M.
Antalya Side Turizm Alanı Tevsii
Aydın Akbük T.M.
Bitlis Tatvan T.M.
Çanakkale Behramkale Kadırga Koyu T.M.
Çanakkale Geyikli T.M.
Çanakkale Küçükkuyu T.M.
Giresun Yavuzkemal Yaylası T.M.
Kocaeli Kartepe T.M.
Ordu Akkuş Argın Yaylası T.M.
Ordu Aybastı Perşembe Yaylası T.M.
Sinop Ayancık Akgöl T.M.
Sinop Kozfındık Bozarmut Yaylası T.M.
Sinop Türkeli Kurugöl T.M.
Sivas Kangal Balıklıçermik T.M.
Trabzon Araklı Pazarcık Yaylası T.M.
Ağrı Diyadin ( Köprü Yılanlı Davut Çermikleri) Termal T.M. Tevsii
Balıkesir Edremit Güre Termal T.M.
Balıkesir Gönen Termal T.M.
Bayburt Kop Dağı T.M. Tevsii
Bitlis Sapgör Kış Sporları T.M.
Bolu Karacasu Termal T.M.
Diyarbakır Çermik Termal T.M.
Erzurum Palandöken Kış Sporları T.M.
Erzurum Pasinler Termal T.M.
Hatay Samandağ Turizm Bölgesi
Kütahya Emet Termal T.M.
Niğde Çiftehan Termal T.M.
Osmaniye Haruniye Termal T.M.
Antalya Alanya Akdağ Kış Sporları T.M.
Aydın Kuşadası Yat Limanı T.M. Tevsii
Gaziantep Islahiye Huzurlu Yaylası T.M.
Isparta Davraz Dağı Kış Sporları T.M.
İstanbul Beyoğlu Tophane Salıpazarı T.M.
İzmir Balçova Termal T.M. Tevsii
Muğla Sarıgerme Turizm Alanı Tevsii
Ordu Mesudiye Keyfalan Yaylası T.M.
Rize Çamlıhemşin Ayder Kaplıcası T.M. Tevsii
Antalya Perge Kongre ve Fuar Turizm Merkezi
Bolu Köroğlu Dağı Turizm Alanı Tevsii
Elazığ Hazar Gölü Güneyköy Sivrice T.M.
İzmir Özdere Kesre T.M.
Kastamonu-Çankırı Ilgaz Kış Sporları T.M.
Mersin Tarsus Kıyı Kesimi T.M.
Muğla Milas Çökertme T.M.
Amasya Terziköy Termal T.M.
Antalya İbradı Maşata Yaylası Turizm Merkezi
Hatay İskenderun Kıyı Bandı T.M.
İstanbul Beşiktaş Atik Alipaşa Yalısı T.M.
İstanbul Şişli Bomonti T.M.
Muğla Milas Güvercinlik Koyu T.M. Tevsii
Ordu Mesudiye Yeşilce-Topçam Yaylaları T.M.
Sakarya Karasu Büyükmelenağzı Kıyı Bandı T.M. Tevsii
Samsun Havza Mevcut Kaplıca Termal T.M.
Trabzon Araklı Yeşilyurt Yılantaş Yaylası T.M.
Bursa Uludağ Kış Sporları T.M.
İstanbul Tuzla Akfırat Tepeören T.M.
Antalya Kemerağzı-Kundu KTKGB
Ankara Kızılcahamam Seyhamamı Termal T.M. Sınır Değişikliği
Antalya Kuzey)Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Antalya Alanya Alara Çayı Güneyi T.M. Sınır Değişikliği
Antalya Alanya İncekum Turizm Merkezi. Sınır Değişikliği
Antalya Side II Nolu Turizm Merkezi
Aydın Didim Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Aydın Kuşadası Çamlimanı T.M. Sınır Değişikliği
Bitlis Ahlat T.M. Sınır Değişikliğİ
Elazığ Harput Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Erzurum Ilıca Termal Turizm Merkezi
İzmir Çeşme Paşalimanı Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Kapadokya Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Kütahya Gediz Murat Dağı Kaplıcası T.M. Sınır Değişikliği
Muğla Bodrum Adalıyalı Turizm Merkezi
Muğla Fethiye Seki-Eren Dağı Kış Sporları Turizm Merkezi
Oymapınar Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Samsun Ladik Akdağ Kış Sporları Turizm Merkezi
Antalya Alanya Çenger Turizm Merkezi Sınır Değişikliği
Antalya Merkez Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Kırşehir Hirfanlı Turizm Merkezi
Mersin Tarsus Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Muğla-Milas-Bodrum-Tuzla Gölü Güneyi Turizm Merkezi
Antalya Alanya Akseki T.M.
Şanlıurfa Kent Merkezi KTKGB
İzmir Çeşme Alaçatı Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Adana Karataş-Yumurtalık Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Muğla Bodrum Türkbükü Doğusu T.M. Sınır Değişikliği
Muğla Dalaman Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi Sınır Değişikliği
Antalya Demre (Kale) Kıyı Bandı Turizm Merkezi Sınır Daraltılması
Burdur Yeşilova Salda Gölü T.M.
Mersin Narlıkuyu Akyar T.M.
Mersin Taşucu Boğsak T.M
Muğla Bodrum Yalı çiftliği T.M. Sınır Değişikliği
Muğla Bodrum Yarımadası Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi 19
Antalya Belek Turizm Merkezi Sın Değ.
Çanakkale Saroz körfezi KTKGB
Çankırı Ilgaz Kadınçayırı Yıldıztepe KTKGB
Erzincan Ergan Dağı (İsim Değ.Yapılarak) KTKGB
Eskişehir Kızılinler Termal T.M.
Giresun Aksu T.M.
Hatay Belen Güzel Yayla Turizm Merkezi
Kars Sarıkamış (Süphan Cıbıltepe Balıkdağ Çamurludağ) T.M. Sınır Değişikliği
Kocaeli Sakarya Kıyı bandı KTKGB
Mersin Tarsus Karboğazı KTKGB
Ordu Aybastı Toygar Kabaktepe T.M.
Rize Anzer KTKGB
Rize Çamlıhemşin Ayder Kaplıcası KTKGB
Rize Çayeli T.M.
Sinop Bahçeler T.M.
Trabzon Araklı T.M.
Afyonkarahisar (Bolvadin) Heybeli Termal T.M.Tevsii
Afyonkarahisar İhsaniye Gazlıgöl Termal T.M. Sınır Gen.
Afyonkarahisar Sandıklı Hüdai Termal T.M. Sınır Gen.
Ankara Haymana Termal Turizm Merkezi
Aydın Buharkent/Denizli-Sarayköy Termal Turizm Merkezi
Aydın Tralleis Termal Turizm Merkezi
Balıkesir Bigadiç-Hisarköy Termal Turizm Merkezi
Balıkesir Gönen-Ekşidere Termal Turizm Merkezi
Balıkesir Manyas-Kızık Termal Turizm Merkezi
Balıkesir Sındırgı Hisaralan Termal T.M.
Balıkesir Susurluk Kepekler Termal Turizm Merkezi
Bursa Mustafakemalpaşa Tümbüldek Termal T.M.
Çanakkale Ayvacık-Tuzla Termal T.M.
Çanakkale Çan-Etili-Tepeköy Termal T.M.
Çanakkale Ezine Kestanbol Termal T.M. Sınır Gen.
Çanakkale Yenice-Hıdırlar Termal T.M.
Denizli Akköy-Gölemezli Termal T.M.
Denizli Buldan-Tripolis Termal T.M.
Denizli Çardak-Beylerbeyi/Burdur Akgöl Termal T.M.
Eskişehir Mihalgazi Sakarıılıca Termal T.M.
İzmir Bergama-Allanoi-Manisa Soma Menteşe Termal KTKGB
İzmir Seferihisar Doğanbey Termal T.M.
Konya Ilgın Termal T.M.
Kütahya Gediz Ilıcasu Termal T.M. Sınır Gen.
Kütahya Hisarcık-Esire Termal T.M.
Kütahya Ilıca Harlek (Kaplıcası) Termal T.M. Sınır Gen.
Kütahya Simav Eynal Çitgöl Naşa Termal T.M.
Kütahya Tavşanlı-Göbel Termal T.M.
Manisa Kula-Emir Termal T.M.
Manisa Turgutlu-Urganlı Termal T.M.
Manisa-Demirci-Hisar Termal T.M.
Sakarya Akyazı-Kuzuluk Termal T.M.
Yalova Armutlu Termal T.M.
Yalova Termal T.M.
Antalya Boğaçay Çandır Çayı ve Göksu Çayı Turizm Merkezi
Balıkesir-Marmara Güneyi Adalar Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Çanakkale Yenice-Hıdırlar Termal Turizm Merkezi
Gümüşhane Çakırgöl Kış Sporları T.M. Sın. Değ.
Muğla Milas Fesleğen Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi
Ordu-Fatsa-Çerkezler Turizm Merkezi
Afyonkarahisar Ömer Gecek Termal T.M. Sınır Gen.
Düzce Gölyaka Turizm Merkezi
Elazığ Tunceli (Karakoçan) Golan Termal Turizm Merkezi
İzmir Dikili Termal KTKGB Sın. Dar.
İzmir İnciraltı T.M. Sın. Gen.
Kırşehir Terme Karakurt Termal Turizm Merkezi
Kocaeli Gölcük Yazlık Termal Turizm Merkezi
Nevşehir Kozaklı Termal Turizm Merkezi
Niğde Aksaray Narlıgöl Ilısu Termal T.M. Sınır Gen.
Sivas Sıcakçermik Termal T.M. Sın: Değ.
Uşak Banaz Hamamboğazı Termal Turizm Merkezi Sın. Gen.
Uşak Örencik Termal Turizm Merkezi
Yozgat Boğazlıyan Bahariye (Cavlak) Termal T.M. Sınır Gen.
Yozgat Sarıkaya Gelişme Alanı Termal Turizm Merkezi
Yozgat Sorgun Termal Turizm Merkezi
Yozgat Yerköy Güven Kırşehir Çiçekdağı Bulamaçlı-Mahmutlu Termal Turizm Mer